Toros yaylalarına kışın çıkarken iki şey belirleyicidir: uygun lastik ve doğru iniş tekniği. Kış lastiği (gerektiğinde zincirle birlikte) takılı olmalı, inişlerde motor freni kullanılmalı ve sürekli fren basmaktan kaçınılmalıdır. Mersin sahilinde hava artı derece olsa bile Çamlıyayla, Arslanköy, Fındıkpınarı ve Güzeloluk gibi yüksek kesimlerde sıcaklık sıfırın altına iner; gölgede kalan virajlar, köprü ve menfez üstleri ilk buzlanan yerlerdir. Yola çıkmadan önce hava durumunu ve yolun açık olup olmadığını kontrol edin.
Sahilden yaylaya: kısa mesafede büyük iklim farkı
Mersin'in coğrafyası kısa bir sürüşte deniz seviyesinden yüksek rakımlara çıkmanıza imkân verir. Sahilde ılıman ve yağmurlu bir gün, Toros yamaçlarında kar ve buzlanma anlamına gelebilir. Çamlıyayla, Arslanköy, Fındıkpınarı, Gözne ve Güzeloluk yollarında rakım hızla artar.
Bu geçiş çoğu sürücüyü hazırlıksız yakalar: araca sahilde binilir, yol boyunca hava bozulur ve son kilometrelerde yol tamamen değişir. Yaylaya çıkacaksanız hava durumunu sahildeki değere göre değil, gideceğiniz yerin rakımına göre değerlendirin.
Yol boyunca dar kesimler, keskin virajlar, sarp yamaçlar ve bariyersiz bölümler bulunur. Karla kaplı bir yolda şeritler görünmediği için yolun kenarını kestirmek zorlaşır; bu, yamaca ya da hendeğe kaymanın en yaygın nedenidir.
Lastik ve zincir
Kış lastiği, kar kadar soğuk için de gereklidir: sıcaklık düştüğünde yaz lastiğinin karışımı sertleşir ve kuru asfaltta bile tutuşu azalır. Yaylaya çıkacak araçta kış lastiği tercih değil, temel güvenlik gereğidir.
Ticari yolcu ve yük taşıyan araçlarda kış lastiği kullanımı kış döneminde zorunludur; özel araçlar için de valilik kararıyla zorunluluk getirilebilir. Uygulamanın kapsamı ve dönemi güncellenebildiğinden, yola çıkmadan önce Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile valilik duyurularını kontrol edin.
- Diş derinliği yetersiz lastikle karlı yola çıkmayın; kış lastiğinde derinlik kritik önemdedir.
- Zinciri araçta bulundurun ve takmayı önceden, kuru bir yerde deneyin.
- Zincir çeker dingile takılır: önden çekişli araçta ön, arkadan itişli araçta arka tekerleklere.
- Dört çeker araçlarda üreticinin kılavuzundaki zincir talimatına uyun.
- Zincirle yüksek hızda gidilmez; asfalt açıldığında zinciri çıkarın.
- Lastik basıncını soğuk havada kontrol edin; sıcaklık düştükçe basınç azalır.
Buzlanmanın en sık görüldüğü noktalar
Buzlanma yol boyunca eşit dağılmaz. Belirli noktalar diğerlerinden çok daha önce ve çok daha uzun süre buzlu kalır; kaymaların büyük bölümü bu noktalarda olur.
- Gölgede kalan viraj içleri ve kuzeye bakan yamaçlardaki kesimler.
- Köprü ve menfez üstleri — altından da hava aldıkları için önce donar.
- Yamaçtan yola su sızan noktalar; gündüz eriyen kar gece burada buz olur.
- Ağaçlıklı kesimler ve kaya yüzlerinin gölgelediği bölümler.
- Gün doğmadan önceki saatler ve akşamüstü sıcaklığın hızla düştüğü zaman aralığı.
- Karın küreklendiği yollarda kenarda kalan sıkışmış kar-buz şeridi.
Yokuş çıkışı ve iniş tekniği
Yaylanın asıl zorluğu çıkış değil iniştir. Uzun eğimlerde sürekli fren basmak fren balatalarını ve diskleri ısıtır; ısınan fren zamanla etkisini kaybeder. Doğru yöntem, hızı motor freniyle kontrol etmektir.
- İnişe geçmeden önce hızı düşürün ve düşük vitese geçin; otomatik araçta manuel/kış modunu kullanın.
- Frene sürekli basmak yerine kısa ve kontrollü dokunuşlar yapın.
- Çıkışta duraklamamaya çalışın; karlı yokuşta durmak yeniden hareket etmeyi zorlaştırır.
- Ani gaz, ani fren ve ani direksiyon hareketlerinden kaçının; tüm girdiler yumuşak olmalı.
- Takip mesafesini kuru yola göre belirgin şekilde artırın.
- Kayma başlarsa frene yüklenmeyin; gazı kesip direksiyonu aracın gitmesini istediğiniz yöne yönlendirin.
- Karşıdan araç gelirse dar kesimde geniş noktayı bekleyin; yamaç tarafında manevra yapmayın.
Araçta bulunması gerekenler
Yayla yolunda cep telefonu çekmeyen kesimler olabilir ve yardımın ulaşması sahildekine göre daha uzun sürer. Bu yüzden araçta bulunduracaklarınız sadece konfor değil, güvenlik meselesidir.
- Zincir ve zincir takmak için eldiven.
- Buz kazıyıcı ve kar fırçası.
- Kalın battaniye, mont ve yedek çorap.
- El feneri ve yedek pil.
- Powerbank ve araç şarj kablosu.
- Su ve bozulmayan yiyecek.
- Takviye kablosu ya da taşınabilir akü takviye cihazı.
- Küçük kürek ve tekerlek altına serilebilecek çuval, paspas ya da kum.
- Depoyu yarıdan aşağı düşürmemek — mahsur kalırsanız ısınmak için yakıt gerekir.
Karda ya da buzda mahsur kalırsanız
Aracınız karda patinaj yapıyor ya da yol kenarına kaydıysa önce durumu değerlendirin. Tekerlekleri boşta döndürmek karı sıkıştırıp buza çevirir ve durumu ağırlaştırır. Tekerlek altındaki karı temizleyip paspas, çuval ya da kum sererek düşük gazla yavaşça hareket etmeyi deneyin.
Araç şarampole, hendeğe kaydıysa ya da yamaca yaslandıysa kendiniz kurtarmaya çalışmayın; halatla çekme girişimleri bu tür zeminlerde aracın daha aşağı kaymasına yol açabilir. Bu durumda vinçli arazi kurtarma gerekir.
Motoru ısınmak için çalıştırıyorsanız egzoz çıkışının karla kapanmadığından emin olun; kapalı egzoz araç içine karbon monoksit girmesine yol açar. Aracı belirli aralıklarla çalıştırın ve camı bir parmak aralayın.
Yardım çağırırken hangi yayla yolunda olduğunuzu, sahilden çıkış yönünüzü ve geçtiğiniz son yerleşim yerini söyleyin. Eylül Oto Kurtarma'ya 0545 145 33 14 numarasından ulaşabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Toros yaylalarına çıkarken kış lastiği zorunlu mu?
+
Ticari yolcu ve yük taşıyan araçlarda kış lastiği kullanımı kış döneminde zorunludur; özel araçlar için de valilik kararıyla zorunluluk getirilebilir. Zorunluluk olmasa bile yüksek kesimlerde kış lastiği güvenli sürüş için gereklidir; güncel uygulama için valilik duyurularını takip edin.
Zincir hangi tekerleklere takılır?
+
Zincir çeker dingile takılır: önden çekişli araçta ön, arkadan itişli araçta arka tekerleklere. Dört çeker araçlarda üreticinin kullanım kılavuzundaki talimat esastır. Zincirle yüksek hızda gidilmez ve asfalt açıldığında zincir çıkarılır.
4x4 aracım varsa kış lastiğine gerek var mı?
+
Evet, dört çeker araçta da kış lastiği gerekir. Dört çeker sistem hareket ettirmeyi kolaylaştırır ama durdurmayı ve virajda tutunmayı sağlayan şey lastiktir. Yaz lastiğiyle çıkılan bir 4x4, frende ve virajda kış lastikli bir öndençekişten daha güvenli değildir.
Yaylada karda mahsur kalırsam ne yapmalıyım?
+
Araçta kalın, tekerlekleri boşta döndürerek karı buza çevirmeyin ve yardım çağırın. Isınmak için motoru çalıştırıyorsanız egzoz çıkışının karla kapanmadığından emin olun; aracı aralıklarla çalıştırıp camı bir parmak aralayın. Konum tarif ederken hangi yayla yolunda olduğunuzu ve son geçtiğiniz yerleşim yerini belirtin.
Şarampole kayan araç nasıl kurtarılır?
+
Şarampole ya da hendeğe kayan araç vinçli kurtarma aracıyla, halatla kontrollü biçimde yola alınır. Kendi imkânınızla çekmeye çalışmak aracın daha aşağı kaymasına ve ek hasara yol açabilir; aracın hangi tarafa yattığını ve zemin durumunu telefonda belirtmeniz uygun ekipmanla gelinmesini sağlar.
İlgili rehberler
İlgili hizmetler
Bu içerik Eylül Oto Kurtarma tarafından hazırlanmıştır. Acil bir durumda bize ulaşın.